Dodajemy przeplywy inwestycyjne i finansowe i Nasze Przepływy pieniężne będą gotowe ;)

Mamy już omówione przepływy pieniężne z działalności operacyjnej, czyli innymi słowy, z Naszej podstawowej działalności. Metodą bezpośrednią, czy tez pośrednią wyliczyliśmy, ile gotówki powinno Nam zostać, jeżeli byśmy mieli jedynie wpływy ze sprzedaży Naszych produktów/usług, a wydatki dotyczyłyby wyłącznie kosztów związanych z prowadzeniem Naszej działalności. Ale prowadząc firmę, zazwyczaj, często mamy również inne wpływy i niestety również inne wydatki. Dlatego też, zestawienie Przepływów pieniężnych musimy uzupełnić o Przepływ z działalności inwestycyjnej oraz Przepływy pieniężne z działalności finansowej.

Rachunek przepływów pieniężnych z działalności inwestycyjnej sporządza się zawsze metodą bezpośrednią ( czyli wypisujemy wydatki i wpływy tak jak zostały poniesione), bez względu na to, jaką metodą przedstawiono przepływy z działalności operacyjnej. Zestawia się rzeczywiste wpływy ze sprzedaży i wydatki poniesione na zakup aktywów trwałych oraz krótkoterminowych aktywów finansowych.

    

Dodatni wynik przepływów pieniężnych z działalności inwestycyjnej oznacza, iż wpływy ze sprzedaży oraz inne korzyści z tytułu posiadania składników inwestycyjnych były wyższe niż wydatki poniesione na ich zakup w danym okresie.

Ujemny wynik przepływów pieniężnych z działalności inwestycyjnej świadczy natomiast o tym, że jednostka inwestuje więcej, niż uzyskuje wpływów z działalności inwestycyjnej. Zdarza się to często w przypadku firm rozwijających się.

I znów na początek, fachowe definicje ( dla chętnych;) ), a później dopasujemy to do realiów małej firmy.

Zgodnie ze wszystkimi definicjami, Przepływ z działalności inwestycyjnej pokazują:

• Wpływy gotówki wynikające ze sprzedaży środków trwałych i innych aktywów inwestycyjnych (np. udziałów w innych podmiotach)
• Wypływy gotówki wynikające z zakupów środków trwałych innych aktywów inwestycyjnych – gdyż pamiętamy, ze nie jest to koszt
• Przepływy z tytułu pożyczek innym podmiotom lub dywidend uzyskanych z udziałów w innych podmiotach – to raczej nie dotyczy małych firm prowadzonych, jako jednoosobowa działalność gospodarcza.

To była tylko chwilowa przerwa– przecież sporo jeszcze przed Nami :)

Witam po długiej przerwie, za która serdecznie przepraszam, ale zbyt często 24 godziny, które ma doba to za mało, aby ze wszystkim się wyrobić. Ostatni okres wypełniła mi walka o pieniądze dla fundacji, ale może zaowocuje to w przyszłości ciekawymi, nowymi szkoleniami.  Na pewno już teraz mogę powiedzieć, że w przyszłym roku, dla wszystkich chętnych pojawi się sporo kursów na podniesienie kwalifikacji zawodowych, oraz już niektóre województwa, uruchamiają konkursy dla firm, które w przyszłości będą chciały wspierać nowe działalności ( będę na pewno o tym informować).  Ale wiem, że czas też wracać do Naszych spotkań, bo jeszcze sporo przed Nami.

Chciałabym tylko w tym poście, krótko podsumować, co już mamy i co przed Nami:

- Umiemy sporządzić już prosty Bilans i wiemy jak policzyć Nasze Aktywa Trwałe i  Aktywa Obrotowe, (czyli zasoby, jakie posiadamy) oraz Pasywa, ( czyli, to, z czego wszystko kupiliśmy). Wiemy też, jakie informacje, już z samego Bilansu dla Nas bezpośrednio wypływają, – czyli umiemy określić płynność finansową.

- Wiemy też, od czego płacimy podatki, czyli sporządzamy Rachunek Zysków i Strat – i potrafimy to zrobić, prowadząc księgowość w formie uproszczonej, czyli Książkę Przychodów i Rozchodów.  Potrafimy określić Nasze Przychody i koszty, które wpływają, na określenie wyniku finansowego, jaki otrzymujemy z działalności.  To wszystko pozwala Nam wyliczyć, Rentowność ( inaczej możemy to nazwać opłacalność) Naszych działań.

- Mając już Bilans i Rachunek Wyników – możemy też poznać jak sprawnie działamy.  Cóż to ta Nasza sprawność? Nic innego, niż to jak szybko potrafimy obracać Naszymi pieniędzmi.

-, Kiedy już tego się dowiedzieliśmy, przeszliśmy do jednej z trudniejszych, ale bardzo ważnych rzeczy, czyli sporządzenia Przepływów finansowych. Mamy już omówione dwie metody sporządzenia pierwszej części przepływów: bezpośredniej i pośredniej. O ile bezpośrednia, jest oczywista ( wypisujemy wszystkie wpływy i wypływy Naszych pieniędzy) o tyle metoda pośrednia, jest już bardziej skomplikowana. Ale jak nietrudno się przekonać, jest Ona dużo bardziej praktyczna i szybsza, niż mozolne śledzenie wszystkich operacji.  Czyli mamy już wyliczone Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej.

Aby jednak zakończyć Nasze zestawienie musimy jeszcze wyliczyć: Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej oraz Przepływy pieniężne z działalności finansowej

Wtedy dokładnie poznamy, skąd mamy i gdzie Nam się rozchodzą, Nasze zasoby gotówki.

Kiedy już będziemy mieli przygotowane, pełne sprawozdanie z Naszych finansów – czas się będzie zająć sporządzeniem Biznes Planu :)  Tak, że wiele interesujących spotkań jeszcze przed Nami, chociaż nie ukrywam, że czasami zdarzą się sytuacje, kiedy chwilowo nie będę mogła pisać-, bo nie odkryłam jeszcze jednego – jak wydłużyć dostępny czas? Tych, którzy znają na to odpowiedź bardzo proszę o rade :)

Jeżeli płacimy za coś później - to zostaje Nam gotówka - czyli korekta o zobowiązania - Przepływy pieniężne metoda pośrednia cd.

Dziś korekta o Zmiany stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów. Zobowiązanie krótkoterminowe, to jest pieniądze, które jesteśmy winni innym, za zakupione przez Nas dobra, czy usługi, mające termin płatności krótszy niż rok. W praktyce, są to zazwyczaj, niezapłacone faktury za towar, zakupione usługi, czy tez zobowiązania wynikające z późniejszych terminów obciążeń podatkowych. Otrzymane jednak faktury, czy naliczone ubezpieczenia zaliczyliśmy już do kosztów i obniżyły One Nasz zysk. Ale pieniądze faktycznie za tym jeszcze nie poszły, a My korzystamy z tzw. kredytu kupieckiego. 

I dlatego obliczając skąd mamy lub gdzie się podziały Nasze pieniądze, musimy to wszystko uwzględnić. Oczywiście musimy również pamiętać o stanie początkowym Naszych „długów”, które musieliśmy zapłacić w ciągu badanego okresu, a nie wpłynęło to na pomniejszenie Naszego osiąganego zysku, ( bo już w koszty wrzuciliśmy to wcześniej). Czyli wyobraźmy sobie sytuację – mamy na początek roku 10000 do zapłacenia, za uwzględnione, już w poprzednim roku faktury. W ciągu roku kupowaliśmy coś, płaciliśmy faktury bieżące i zaległe i na koniec roku zostało Nam do zapłacenia 30 000zł. Cóż to dla Nas oznacza? Ze w ciągu roku podwyższyliśmy Nasze zobowiązania w stosunku do innych o 20 000zł, – czyli 20 000zł zostało Nam więcej w kieszeni. W metodzie bezpośredniej musielibyśmy wszystkie operacje sobie wypisać, czyli co i za co płacimy. Tutaj wystarczy skorygować uwzględnione koszty o różnice między stanem końcowym a początkowym ( korektę wykonujemy z takim działaniem jak wyjdzie Nam wynik.) Jak zauważyliśmy robimy to odwrotnie niż w przypadku zapasów, czy należności. W tamtych wypadkach mieliśmy odczyniania z Aktywami, których zwiększenie zawsze powoduje ubytek Naszej gotówki. Tutaj mamy do czynienia z Pasywami, ( czyli z tym, za co wszystko kupujemy) – prosty, zatem z tego wniosę, ze im są większe, tym większą dysponujemy gotówka.

Na koniec chciałam, krótko napisać jeszcze o innych korektach. W naszym przypadku, kiedy prowadzimy uproszczoną księgowość, w tej pozycji najprawdopodobniej może pojawić się kiedyś dotacja, ( ale ja opiszemy w przypadku omawiania, księgowania dotacji). Dla tych, co jednak, może któreś z tych przypadków wyniknie, napisze tylko, że pozycja "Inne korekty" obejmuje inne niż ujęte w opisanych pozycjach korekty wyniku finansowego netto z tytułu operacji lub zdarzeń niepieniężnych dotyczących działalności operacyjnej, a między innymi:
 umorzenie zaciągniętych kredytów, pożyczek i innych zobowiązań finansowych (minus), umorzenie udzielonych pożyczek (plus), różnice kursowe, – ale na początek nie będziemy tego tutaj wszystkiego uwzględniać.

Wyliczając Nasze Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej, wykonamy następujące działania

Prognoza przepływów gotówkowych
A. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
POZYCJA		OPIS
1	Zysk (strata ) netto	Zysk netto z Rachunku Wyników ( poz. N)
2	Amortyzacja	Poz. 1 Kosztów Działalności operacyjnej - Amortyzacja - Ewidencja Środków Trwałych (kol.14 KPiR)
3	Zmiana stanu zapasów	Stan Zapasów na początek badanego okresu - Stan zapasów na koniec badanego okresu
4	Zmiana stanu należności	Należności na początku okresu - Należności na koniec okresu
5	Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów	Zobowiązania krótkoterminowe ( bez kredytów) na koniec okresu - Zobowiązania( bez kredytów) na początek okresu
I.	Razem	( 1+2+3+4+5)

Przepływy pieniężne - metoda pośrednia - to naprawdę da się zrobić :)

Czas na druga metodę wyliczania Przepływów pieniężnych z działalności operacyjnej - metodę pośrednią. Zgodnie z definicja - metodą pośrednia polegaj na korygowaniu zysku netto w taki sposób, aby został on sprowadzony do zmian netto w środkach pieniężnych na skutek działalności operacyjnej, z uwzględnieniem wszystkich wpływów i wypływów z działalności inwestycyjnej i finansowej. Prawda, ze nie brzmi to zachęcająco? 

Ale jak to z definicjami bywa, często niezbyt trudne rzeczy, przedstawiają tak, że mało kto wie o, co w tym wszystkim chodzi ;).  Moim zdaniem nie jest to tak naprawdę skomplikowane, jak wygląda - tylko trzeba dobrze zrozumieć ideę tego zestawienia.

Działalność inwestycyjną i finansową ( taką samą dla obu metod), zajmiemy się później. Dziś spróbuję wytłumaczyć, tę pierwszą najtrudniejszą część.  

Na początek musimy sięgnąć do tego, co już się nauczyliśmy, tworząc Bilans i Rachunek Wyników. Pamiętamy dobrze, że wydatek to nie zupełnie to samo, co koszt, a wpływ nie jest zawsze w danym okresie tożsamy z Przychodami. 
Innymi słowy, to, co wiele razy już podkreślałam, – jeżeli osiągamy Przychód ( wystawiamy fakturę), to nie oznacza zawsze, że w tym momencie następuje przypływ gotówki. To samo dotyczy Naszych kosztów – to, że go poniesiemy, nie jest równoznaczne, ze wypłaciliśmy z Naszej kasy pieniądze. 

Dlatego wyliczony przez Nas na koniec badanego okresu zysk netto, nie będzie oznaczał, że takie pieniądze w danym okresie do Nas trafiły. Oczywiście, Urzędu Skarbowego nie interesuje to, czy otrzymaliśmy zapłatę za Naszą sprzedaż i od tego właśnie zysku musimy zapłacić podatek, ale to wcale nie oznacza, ze takie pieniądze mamy w ręku.

W metodzie pośredniej jak już napisałam wcześniej będziemy właśnie ten Nasz zysk, korygować o odpowiednie kwoty, – aby właśnie otrzymać wartość gotówki, jaka naprawdę mamy. 
Wzór tak sporządzonego rachunku przepływów pieniężnych, przedstawiony w ustawie o rachunkowości wyróżnia następujące korekty wyniku finansowego:
1. Amortyzacja
2. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych
3. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)
4. Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej
5. Zmiana stanu rezerw
6. Zmiana stanu zapasów
7. Zmiana stanu należności
8. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów
9. Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
10. Inne korekty

Pamiętajmy, ze dotyczy to jednostek, prowadzących pełną księgową. 

My zrobimy, to bardziej prosto, – bo większość z tych pozycji Nas nie będzie dotyczyć.  Nasze korekty ograniczymy do: 
1. Amortyzacja
2. Zmiana stanu zapasów
3. Zmiana stanu należności
4. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów
5. Inne korekty

Jeszcze jedna ważna rzecz - korekty oznaczają, ze te właśnie pozycje będziemy dodawać lub odejmować od Naszego Zysku Netto. 

Pierwsza korekta to dodanie do Naszego wyniku netto pozycji Amortyzacja.  Obejmuje ona amortyzację środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Dlaczego to dodajemy? Bo samo naliczenie kosztu -Amortyzacji, jak już opisywałam, w poście o tworzeniu Rachunku Wyników, nie powodujemy w tym okresie wydatku. Wydatkiem był wcześniej zakup danego środka trwałego, ( co będziemy uwzględniać w części inwestycyjnej), natomiast sama amortyzacja koszt niepieniężny, niepowodujący wydatku. 
Dlatego tez, ponieważ od Przychodów odjęliśmy pozycję niepieniężną Amortyzacja – to teraz jak liczymy pieniądze trzeba ja dodać.

Następna pozycja to zapasy. Ta pozycja dotyczy tylko tych, którzy swój wynik korygowali o sporządzony remanent zapasów – odsyłam m.in do postu o wyliczaniu Naszych Aktywów obrotowych, czy tworzenia Rachunku Wyników. Pamiętamy, że chodziło o to, że ponieważ wszystkie zakupy w trakcie roku, bezpośrednio zaliczamy do kosztów – na koniec roku ( albo w momencie, kiedy robimy swoje zestawienie) musimy wyłączyć tę część zapasów, które Nam zostały, ponieważ one nie stanowią kosztów uzyskania Przychodów ( wiadomo, że jak ich jeszcze nie wykorzystaliśmy  to przychody,  uzyskaliśmy  bez ich udziału). Oczywiście uwzględnialiśmy też Zapasy początkowe, – które, najprawdopodobniej zostały sprzedane. Wtedy wyliczając ile wynoszą tak naprawdę Nasze Koszty zakupu materiałów ( lub towarów) wykonywaliśmy działanie: Nasza Wartość sprzedanych towarów = remanent na początek+ zakupione towary – remanent na koniec. Ale w ten sposób wyłączyliśmy z Naszego Wyniku finansowego – Nasze Zapasy, które Nam zostały, a za nie przecież musieliśmy tez zapłacić. Wykorzystaliśmy jednak zapasy, z poprzedniego okresu. To, co musimy zrobić? Wyliczamy, zatem ile zainwestowaliśmy w powiększenie Naszych zapasów lub ile zyskaliśmy pieniędzy wykorzystując zapasy z poprzedniego okresu. 
Przykładowo: Jeżeli mieliśmy na początku badanego okresu ( zazwyczaj roku) 10 000zł w zapasach, a na koniec roku mamy ich już 30 000zł, to wydaliśmy dodatkowo na zwiększenie zapasów 20 000zł. W takiej sytuacji Nasz Zysk netto pomniejszymy o tę kwotę, ( bo o tyle mamy mniej pieniędzy). W sytuacji odwrotnej, kiedy to na początku byśmy mieli 30 000zł a na koniec 10 000zł, to oznaczać będzie, ze w badanym okresie „zaoszczędziliśmy” 20 000zł, – czyli o te kwotę powiększymy zysk netto. 
Aby było prościej zapamiętać, kiedy „plus” a kiedy „minus” pamiętajmy, ze w przypadku Aktywów, ( czyli zasobów) odejmujemy od stanu początkowego końcowy i z takim znakiem jak nam wyjdzie wstawiamy do zestawienia: czyli 10 000-30 000zł = - 20 000zł

Kolejna Nasza korekta to o zmiany należności. Cóż to są te Nasze należności? Nic innego jak pieniądze, na które czekamy. Ponieważ w Przychodach, jak już nie raz pisałam, mamy również faktury, które jeszcze nie zostały zapłacone to musimy to wszystko odjąć. Ale trzeba również pamiętać, że na początek mieliśmy jakieś należne wpłaty, za wcześniejsze faktury, które już pewnie wpłynęły. Żebyśmy nie musieli ślęczeć nad Wyciągami bankowymi wystarczy tak naprawdę od naszych przychodów odjąć należności na koniec okresu a następnie dodać te, które mieliśmy na początku – i wtedy wyjdzie Nam ile pieniędzy do Nas wpłynęło. Robiąc to w zestawieniu – nie korygujemy bezpośrednio Przychodów a Zysk, ( ale generalnie wyjdzie na to samo, bo przecież nasz zysk to Przychody-Koszty). Samo działanie, które wykonamy, będzie analogiczne jak w przypadku zapasów. Pamiętając, że to również są Aktywa, korektę wyliczamy poprzez odjęcie stanu końcowego od początkowego. Jeżeli mieliśmy na początku badanego okresu ( zazwyczaj roku) 20000zł należności, a na koniec roku mamy ich już 40 000zł, to skorygujemy Nasz Zysk odejmując kwotę 20 000zł. 

Pamiętajmy: zarówno dla zapasów jak i należności, które są Naszymi Aktywami, ( czyli tym, co mamy) jest wspólna zasada korekt: Odejmujemy od stanu początkowego stan końcowy i o te kwotę korygujemy zysk- jeżeli wyjdzie kwota ujemna to odejmujemy to od zysku, analogicznie dodatnią – dodajemy. 
Jest to logiczne, gdyż każde zwiększenie którejś z tych pozycji, pozbawia Nas pieniędzy. Zmniejszenie skutkuje wpływem gotówki. 

Inna sytuacja będzie z korektą związaną z Naszymi zobowiązaniami ( czyli tym co My jesteśmy winni).  Ale to już przy następnym spotkaniu, żebyście się za szybko nie zniechęcili ;) 
Tak, że cdn…:)

Przepływy pieniężne - Metoda bezpośrednia - czy na pewno warto wybierać łatwiejszą drogę?

Jak już pisałam w poprzednim poście Pieniądz gotówkowy można porównać do krwiobiegu każdego przedsiębiorstwa.  Wszystko, co robimy, każda Nasza czynność, przekłada się w jakiś sposób na pieniądze, jakimi dysponujemy.  Pamiętając, że nawet firmy wykazujące zyski w rachunku zysków i strat mogą mieć poważne problemy finansowe a nawet upaść, jeśli nie będą posiadały wystarczającej ilości gotówki, musimy dokładnie prześledzić, co dzieje się z Naszą gotówka.  

W tym celu sporządzimy nowe zestawienie „Przepływy gotówkowe „ ( Cash flow”)
Aby umożliwić taką analizę przepływów pieniężnych w przedsiębiorstwie, Nasze zestawienie jest zbudowane w następujący sposób:

A.	Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
B.	Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
C.	Przepływy pieniężne z działalności finansowej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
D.	Zmiana stanu środków pieniężnych (A +/- B +/- C)
E.	Środki pieniężne na początek okresu
F.	Środki pieniężnie na koniec okresu (E +/- D)

Jak widzimy, przepływy pieniężne rozbite są na 3 podstawowe grupy: przepływy pieniężne z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej.

Pierwsza grupa to przepływy z działalności operacyjnej. Działalnośćoperacyjna to działalność związana z bezpośrednią sprzedażą towarów lub świadczeniem usług oraz wytwarzaniem produktów. Działalność tę omawialiśmy już szczegółowo przy okazji sporządzania Rachunku Zysku i Strat. Przepływy z działalności operacyjnej pokazują nam, zatem wszystkie przepływy wynikające z podstawowej działalności przedsiębiorstwa. Będą to w dużej mierze przepływy wynikające ze sprzedaży, zapłaty za materiały, czy towary wypłat wynagrodzeń, płatności podatków oraz pokrywania wszystkich innych bieżących, niezbędnych do prowadzenia działalności wydatków.

Istnieją dwie metody tworzenia tej części rachunku przepływów pieniężnych, w wyniku, których otrzymujemy różne wersje Cash flow:

• Prostszą do zrozumienia, ale bardziej czasochłonną - metodą bezpośrednią poprzez przeanalizowanie wszystkich wpływów i wypływów środków pieniężnych z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej,
• Trudniejszą do opanowania, ale jak dobrze zrozumiemy zasady, to dużo prostsza do sporządzenia- metodą pośrednią polegającą na korygowaniu zysku netto w taki sposób, aby został on sprowadzony do zmian netto w środkach pieniężnych na skutek działalności operacyjnej, z uwzględnieniem wszystkich wpływów i wypływów z działalności inwestycyjnej i finansowej.

Zależnie od tego, którą metodę wybierze przedsiębiorstwo, Cash flow przyjmuje nazwę rachunku przepływów pieniężnych metodą bezpośrednią lub pośrednią. Należy zaznaczyć, że bez względu na wybraną metodę, wielkość prezentowanych przepływów pieniężnych jest taka sama. Różni się jedynie metoda prezentacji.

Dziś omówimy Metodę bezpośrednią

„Musze płacić podatki, a nic przecież nie zarabiam” – czyli po co robić Rachunek przepływów pieniężnych

Mamy już sporządzony Bilans i Rachunek zysków i strat. Czyli wiemy, co Mamy i za co kupiliśmy. Wiemy też ile zysku przynosi Nam Nasza działalność. Sprawdziliśmy, czy Nasza działalność jest opłacalna i czy dobrze zarządzamy posiadanymi zasobami. Jednak wciąż nie odpowiedzieliśmy na pytanie – „Gdzie są Nasze pieniądze??”. Na najbliższych Naszych spotkaniach właśnie tym tematem w końcu się będziemy zajmować. Nauczymy się sporządzać Rachunek przepływów pieniężnych, który jest trzecim głównym elementem sprawozdania finansowego przedsiębiorstwa. W trakcie Naszych następnych spotkań spróbuję pokazać kilka metod, jak się tego dowiedzieć.

A teraz krótko spróbuję wytłumaczyć, co tak naprawdę będziemy liczyć.

Rachunek przepływów pieniężnych ( często używana stosowana nazwa angielska Cash flow) pokazuje, jakimi środkami dysponowaliśmy w danym okresie, skąd one były i co z nimi zrobiliśmy. Czyli w skrócie – skąd mieliśmy i co się stało z Naszymi pieniędzmi.

Rachunek przepływów pieniężnych postrzegany jest przez wszystkich analityków finansowych, jako bardzo ważna część sprawozdania finansowego, dostarczająca dużej ilości informacji na temat działalności firmy. W przypadku firm prowadzących pełną księgowość, jego znaczenie wynika z faktu, że jest on znacznie mniej podatny na zniekształcenia księgowe niż bilans czy rachunek zysków i strat.
Bilans i rachunek wyników zależy, bowiem w dużej mierze od zastosowanych standardów rachunkowości oraz metod wyceny poszczególnych składników aktywów i pasywów (od przyjętych metod amortyzacji z stawek amortyzacyjnych, metod wyceny zapasów, środków trwałych, inwestycji, itp.), czyli od parametrów ustalanych przez Zarząd.  Rachunek przepływów pieniężnych, jest „oporny” na takie działania. Tutaj przedstawia się jedynie rzeczywiste zmiany gotówki, jakie zaszły w przedsiębiorstwie i możliwości manewrowania tymi wielkościami przy pomocy polityki rachunkowości są ograniczone. Nie występują tu, bowiem takie elementy jak szacunki czy przybliżenia.
Oczywiście to, co napisałam, dotyczy głownie firm, które musza sporządzać sprawozdania finansowe. My tworzyliśmy swoje, na własne potrzeby, dlatego oczywiście staraliśmy się jak najmniej ingerować w wynik. Ale i dla Nas Rachunek Przepływów pieniężnych ma zasadnicze znaczenie.
To, co będzie dla Nas najważniejsze to to, że Cash flow pokaże rzeczywiste zmiany gotówki w firmie. Pieniądz gotówkowy jest krwiobiegiem przedsiębiorstwa i jest jedną z najważniejszych wielkości, na jakie powinniśmy zwracać uwagę ( niby to oczywiste, ze powinniśmy zwraca uwagę na Nasza gotówkę, – ale czy naprawdę to robimy sumiennie?).
Dlaczego tak jest? Bo nawet firmy wykazujące zyski w rachunku zysków i strat mogą mieć poważne problemy finansowe a nawet upaść, jeśli nie będą posiadały wystarczającej ilości gotówki. Zysk księgowy, bowiem nie jest równoznaczny z zyskiem gotówkowym. Czyli tutaj dochodzimy do pytania postawionego na samym wstępie Naszych spotkań:, „ Dlaczego muszę płacić podatki, a przecież nie mam pieniędzy?"
Nim przejdziemy do głębszej analizy, dziś tylko chce przedstawić podstawową zasadę tego zestawienia.
Ponieważ Rachunek przepływów pieniężnych przedstawia informacje o zmianie stanu środków pieniężnych w Naszej firmie w ciągu danego okresu sprawozdawczego, jego najbardziej uproszczoną formę można by przedstawić w następujący sposób:

• środki pieniężne na początek okresu
• + wpływy środków pieniężnych
• - wypływy środków pieniężnych
• = środki pieniężne na koniec okresu

W rzeczywistości rachunek pieniężny jest jednak bardziej rozbudowany. Dla Naszej oceny stanu Naszych finansów, oprócz całkowitej zmiany wielości środków pieniężnych, ważne też będzie, co owe zmiany wywołało. Przedsiębiorstwo może, bowiem generować przepływy z różnych źródeł:

• zyskiwać lub tracić środki pieniężne w wyniku podstawowej działalności operacyjnej i handlowej,

• przepływy mogą też wynikać z inwestycji – przedsiębiorstwo może kupować lub sprzedawać swój majątek

Zmiany gotówki, mogą być generowane przez zaciąganie i spłatę kredytów i pożyczek.
Każda z tych aktywności spowoduje zmianę posiadanych środków pieniężnych. Każda też wywoła przepływy. Ich znaczenia będą jednak różne i oceniający sporządzone już przez Nas sprawozdanie będziemy chcieli nie tylko wiedzieć ile środków wpłynęło do firmy, ale także skąd one się wzięły. Zupełnie inne znaczenie mają środki uzyskane na sprzedaży produktów a inne środki pozyskane poprzez zaciągnięcie kredytu.
Ale to jak, to wszystko ogarnąć to już będzie temat Naszych następnych spotkań J

Sprawność działania, czyli jak dobrze wszystkim „kręcimy” ;)

Wyliczyliśmy już rentowność podejmowanych działań, czyli jak Nam opłaca się Nasza firma. Teraz zobaczymy, jakie narzędzia będą Nam służyły do oceny, sprawności Naszego działania.

Nasze nowe narzędzia to Wskaźniki rotacji. Według fachowych opisów, służą one do oceny efektywności wykorzystania zaangażowanych w działalność zasobów majątkowych.

Ja opisze to może troszkę dłużej, ale mam nadzieję, że bardziej obrazowo. Chociaż jak sami zobaczycie, wszystko można sprowadzić, do prostej prawdy – Pieniądz lubi być w ruchu, bo dopiero wtedy naprawdę zarabia.

Tak, że czas sprawdzić jak nimi obracamy? ;)

Oczywiście pamiętajmy, że to, co cały czas wyliczamy to wskaźnik – one jedynie pokazują Nam skalę danego zjawiska, bez wskazania, konkretnych przyczyn. Wszystkie opisywane przez Nas wskaźniki – to takie wstępne sito – do przesortowania zjawisk dobrych od tych, w których dzieję się coś złego. Wskaźniki po prostu pokazują jak jest – od Nas będzie zależało czy ocenimy to, że jest dobrze, czy jednak musimy się temu bliżej przyjrzeć i znaleźć lepsze rozwiązania.

Pierwsze, czym się zajmiemy to gromadzenie Zapasów. Mając firmę produkcyjną, najpierw musimy kupić odpowiednie maszyny, a następnie zaopatrujemy się w odpowiednie materiały niezbędne do produkcji. W trakcie Naszej działalności musimy, cały czas dbać, aby odpowiednia ilość materiałów, znajdowała się na magazynie, by nie doprowadzić do sytuacji,  kiedy nie będziemy mieli, z czego produkować. Podobnie jest w firmie handlowej. Tak samo dbamy o Nasze zapasy – przecież musimy zapewnić ciągłość sprzedaży. Oczywiście zarówno w przypadku firmy handlowej, jak i produkcyjnej, trudno jest wszystko przewidzieć, zawsze może się przecież zdarzyć, że nagle trafi się klient, którego zamówienie znacząco przewyższy dotychczasowe lub będzie się niezwykle różniło od standardowych zleceń. Dlatego też większość z Was ma na magazynie, więcej materiałów czy towarów, niż to jest w danym momencie potrzebne. Oczywiście nie mówię, że jest to negatywne zjawisko, ale wszystko musi mieć swój umiar. Wiadomo, że za Nasze Zapasy musimy płacić, czyli nim ich nie sprzedamy ( czy bezpośrednio, jako towar, czy przetworzone, jako produkt) Nasze pieniądze są na jakiś czas „zamrożone”. Dlatego tak ważna jest kontrola czy aby nie na za długo, te Nasze gromadzone dobra, przetrzymujemy. Być może w Naszym magazynie leżą rzeczy, które nigdy Nam nie były i nie będą potrzebne i można się ich spokojnie pozbyć.

I właśnie do sprawdzenia, jak długo te Nasze zapasy średnio w ciągu roku leżą sobie u Nas na przysłowiowej półce, służy Nam wskaźnik rotacji zapasów.

Rotacja zapasów (w dniach) to relacja średniego stanu zapasów do przychodów ze sprzedaży netto x 365.  Wskaźnik ten określa Nam, co ile średnio dni firma odnawia swoje zapasy dla zrealizowania określonej sprzedaży ( produkcji). Nasze działania będą tym bardziej efektywne im bardziej będziemy dążyć do minimalizacji tego wskaźnika. Oczywiście musimy wszystko robić z głowa i musimy dążyć do rozwiązań optymalnych, – czyli takich, które Nam zapewnią ciągłość sprzedaży, jednocześnie jak najkrócej przytrzymując Nasze pieniądze. W tym wszystkim pamiętajmy, że wskaźnik ten przedstawia skalę zamrożenia Naszych kapitałów w finansowaniu zapasów – w dniach.

Jeszcze tylko jedno zdanie o średnim stanie zapasów. Wyliczenie tego to nic innego jak proste działanie matematyczne (stan zapasów na początek okresu+stan zapasów na koniec okresu):2. Nawet, jeżeli nie robiliśmy wcześniej Naszych zestawień to stan zapasów na koniec każdego roku, powinniśmy mieć – tak, ze nie powinno być problemu. Jeżeli jednak nie mamy skąd wziąć stanu zapasów na początek okresu przyjmijmy do wskaźnika po prostu aktualną wartość na koniec. Pamiętajmy jeszcze jedno – wskaźniki rotacji możemy liczyć również w ciągu roku, ( jeżeli tylko posiadamy odpowiednie dane). Wtedy tylko mnożymy Nasz wskaźnik przez odpowiednia ilość dni, jaka upłynęła od początku roku do dnia robienia zestawienia ( np. na dzień 31.03 będzie to 90 dni).

Kolejny wskaźnik to Rotacja należności w dniach.

Rentowność, czyli czy Nasza firma Nam się opłaca.

Mamy już stworzony Bilans i Rachunek Zysków i Strat i nim przejdziemy do następnego zestawienia, zobaczymy, jakie informacje. Sporządzając, bowiem wymienione dokumenty, nie możemy zapominać, po co się tak bardzo trudzimy. Nie robimy tego tylko po to, aby dobrze wypełnić tabelki do Banku, ale wszystkie Nasze mozolne działania, mają na celu pomóc Nam prawidłowo zarządzać Naszymi finansami, a aby móc to robić prawidłowo, musimy mieć do tego właściwe narzędzia. Te narzędzia to zasadniczo zestaw grup wskaźników, a praca z nimi to Analiza finansowa. Jak już napisałam wcześniej sama analiza wskaźnikowa jest podstawą ogólnej analizy finansowej przedsiębiorstwa, czyli dostarcza informacji o kondycji finansowej Naszego przedsiębiorstwa. Wszystkim zależy na prowadzeniu biznesu, który będzie przynosił zyski. Jednak ważne jest też, aby te zyski były możliwie jak największe. Abyśmy mogli dobrze ocenić, czy Nasze wysiłki są współmierne z osiąganymi korzyściami, niezbędne jest przeprowadzenie analizy czynników oraz zdarzeń mających wpływ na uzyskiwane wyniki finansowe. Jak już o tym pisałam wcześniej, sama informacja, iż np. osiągnęliśmy zysk w wysokości 10 000 zł nie dostarcza tak naprawdę istotnych informacji bez wiedzy o wysokości przychodu w danym okresie oraz o wartości tego, co posiadamy i pieniędzy, jakie w to wszystko włożyliśmy. W oparciu o wyniki sporządzonej analizy, będziemy mogli odpowiednio ukierunkować Naszą działalność na to, co Nam się najbardziej opłaca oraz zidentyfikować obszary nieprawidłowo funkcjonujące, które mogą mieć niekorzystny wpływ na działalność Naszej firmy.

Jak sama nazwa sugeruje,  analiza wskaźnikowa opierać będzie swoje wyniki na zbiorze określonych wskaźników, które przedstawiać będą obraz powiązań oraz relacji, jakie występują pomiędzy wielkościami wynikającymi ze sprawozdań finansowych.

W tym przypadku podstawowym źródłem informacji będą już utworzone przez Nas zestawienia Bilans oraz Rachunek zysków i strat. Te dwa dokumenty zawierają bardzo wiele istotnych informacji potrzebnych do analizy sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.

Rodzaj i ilość wykorzystywanych wskaźników jest bardzo szeroki. Jednak my skupimy się na najbardziej popularnych ( z jakiegoś powodu są, bowiem najbardziej popularne ;)).  Do najczęściej, zatem stosowanych możemy zaliczyć:

• Już wcześniej omówione przy okazji badania samego Bilansu - wskaźniki płynności, które charakteryzują zasoby aktywów obrotowych, stanowiących podstawę bieżącej działalności przedsiębiorstwa oraz stopień jego wypłacalności.
• Wskaźniki rentowności, określane mianem wskaźników zyskowności - mierzą one zdolność Naszej Firmy oraz jej poszczególnych składników do generowania zysku.
• Wskaźniki sprawności działania dają obraz szybkości krążenia zasobów majątkowych, a zwłaszcza ich produktywności.
• Wskaźniki zadłużenia przedsiębiorstwa, który wyjaśni źródła finansowania majątku, a zwłaszcza stopień udziału pomocy zewnętrznej.

Wskaźniki płynności mamy już omówione. Dziś proponuję sprawdzić rentowność Naszego przedsiębiorstwa.

Nim to zaczniemy sprawdzać, krótko wyjaśnię pojęcie samej rentowności.

No cóż najprościej chyba to określić innym słowem – „opłacalność” Wiadomo, bowiem, ze własna firma ma sens tylko wtedy, kiedy będzie generowała zyski, ale nie jakiekolwiek, ale optymalne, które Nasza działalność uczynią opłacalną. I właśnie tą opłacalność można zdefiniować językiem analityków finansowych pojęciem rentowności. Nasza rentowność oznacza, więc stopień, w jakim efektywnie funkcjonujemy oraz gospodarujemy własnym majątkiem.

Celem,  zatem Naszej analizy rentowności będzie powiązanie osiągniętego Przez Nas wyniku finansowego z osiąganymi przychodami ze sprzedaży, posiadanymi zasobami oraz kapitałem własnym, (czyli pieniędzmi, które włożyliśmy na początku i cały czas dokładamy).

Co do zasady - im wyższy jest poziom rentowności danego przedsiębiorstwa, tym lepsza jest sytuacja finansowa prowadzonej działalności.

Dlatego też Wskaźniki rentowności  często uważane są za najważniejszy element analizy sytuacji finansowo-majątkowej przedsiębiorstwa. Szczególnie właśnie dla Was, którzy prowadzicie własną działalność te dane powinny być szczególnie istotne.

Skoro będziemy mówić o wskaźnikach, to wiadomo, że wykonamy kilka matematycznych działań i rentowność przedstawimy, jako iloraz zysku ( w zależności od wskaźnika zysku z odpowiedniej części Rachunku Wyników) do odpowiedniej wartości określonego składnika finansowego - wyrażony procentowo.

Naszą analizę dokonamy na podstawie zamieszczonej poniżej grupy wskaźników oceniających

• Pierwszy – najbardziej znany to wskaźnik Rentowność netto (ROS). Pokazuje Nam relację osiągniętego zysku netto do przychodów ze sprzedaży netto.  Najprościej to ujmując, wskaźnik ten określa, jaki procent przychodów Naszej firmy stanowi wynik netto, czyli Nasz przychód po odjęciu wszystkich kosztów działalności: kosztów sprzedaży, kosztów operacyjnych, kosztów finansowych oraz opłaceniu podatków.

Czyli jeżeli mówimy o tym, że Nasza rentowność netto wynosi 10% to oznacza nic innego jak to, że z każdego zarobionego ze sprzedaży 1000zł, po pokryciu wszystkich kosztów i zapłaceniu podatku dochodowego dla Nas zostanie 100zł. Jest to oczywiście cenna informacja – tylko na tym etapie nie wiemy jeszcze czy Nasza rentowność to przede wszystkim rezultat dobrze prosperującej sprzedaży, czy np. w tym okresie wydarzyło się coś, co znacząco zmieniło osiągnięty przez firmę wynik, ale na powtórzenie tego już nie ma szans.

Rachunek Wyników - dla cierpliwych i tych troszkę mniej cierpliwych

W poprzednim poście opisałam, jak należy przygotować pierwszą część Naszego zestawienia Rachunku Wyników dot. wyliczania Zysku na sprzedaży. Przed Nami wyliczanie Zysku na pozostałych działalnościach Naszej firmy. Jednak, wszyscy Ci, którzy nie są zbyt cierpliwi, lub nie mają cierpliwych księgowych, mogą zakończyć przygotowanie swojego Rachunku, na tym etapie. Pamiętajmy tylko wtedy, że wyłączyliśmy z Naszych przychodów, przychody z kol. 8 KPiR ( pozostałe przychody). Dlatego, jeżeli nie chcemy dzielić bardziej szczegółowo kosztów z kol.14 KPiR zakończymy to uproszczonym Zestawieniem.

Przygotujemy to znowu na przykładzie, kiedy mamy już w ręku podsumowanie Naszej Książki Przychodów i Rozchodów 

Przychód			Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu	Koszty uboczne zakupu	Wydatki (koszty)
Wartość sprzedanych towarów i usług	Pozostałe przychody	Razem przychód (7 + 8)			Wynagrodzenia w gotówce i naturze	Pozostałe wydatki
7	8	9	10	11	12	13
284 000,00	3000,00	287 000,00	160000,00	5000,00	21600,00	78054,00

Jeszcze tylko, zgodnie z tym, co pisałam opisując Nasze Zapasy, musimy wyliczyć właściwą wartość sprzedanych towarów ( pisałam o tym obowiązku wcześniej - jeżeli nie mamy na ten moment remanentu, to w Bilansie musimy przyjąć Zapasy z początku okresu, a tutaj wpiszemy wartość z kol. 10 KPiR). Ja jednak sporządzę to według wszelkich zasad i założę, ze wiemy ile Nam zapasów pozostaje. Tak, ze przystępuję do wyliczeń.  Remanent Naszych zapasów na początek badanego okresu ( pamiętajmy, że Rachunek Wyników robimy od początku roku) wynosił powiedzmy 40 000 zł. W trakcie roku ujęliśmy w kosztach zakupione towary i materiały o wartości 160 000 zł ( Kolumna 10 KPiR). Na dzień sporządzania Naszego Rachunku Wyników ( zakładam, ze zrobiliśmy remanent) stan remanentu wykazał zapasy o wartości 30.000 zł. Wyliczamy teraz, za ile tak naprawdę sprzedaliśmy Nasze towary.  W kosztach uzyskania przychodów ( Wartość sprzedanych towarów) wpiszemy wartość 170 000 a nie 160 000zł. Dlaczego? Jak już pisałam wcześniej musimy uwzględnić, ze coś nie tylko Nam zostało, co zakupiliśmy, ale również, że sprzedaliśmy coś zakupionego w poprzednim roku. Wykonujemy, zatem proste działanie. Nasza Wartość sprzedanych towarów = remanent na początek+ zakupione towary – remanent na koniec, czyli  170 000 zł (40 000 zł + 160.000 zł - 30.000 zł).

Teraz, mając już wszystkie niezbędne dane możemy przygotować bardzo uproszczony Nasz Rachunek Zysków i Strat:

Oczywiście otrzymana w tym zestawieniu wartość Naszego dochodu jest jak najbardziej prawidłowa, jednak jak się później przekonamy, wyodrębnienie przychodów i kosztów uzyskanych „okolicznościowo”, bardzo Nam ułatwi badanie Naszej kondycji finansowej.

No to zaczynamy Rachunek Wyników – czyli liczymy Nasze zyski

Zaopatrzeni w wyniki z Naszej Książki Przychodów i Rozchodów, przystępujemy do stworzenia Naszego Rachunku Wyników ( inaczej Rachunku Zysków i Strat). 

Aby dobrze zrozumieć, schemat budowy tego zestawienia, przyjrzyjmy się najpierw gdzie powstają Nasze zyski lub straty. Nasza działalność możemy podzielić na cztery zasadnicze grupy. 

Pierwsza to Nasza podstawowa działalność, dla której założyliśmy Naszą firmę.

Druga to działalność okazjonalna, która nie jest Nasza podstawową, ale która zdarza się, w trakcie prowadzenia przez Nas firmy ( np. Naszą podstawową działalnością jest sprzedaż powiedzmy ubrań. To, ze sprzedamy samochód należący do Naszej firmy, nie będzie, zatem Nasza podstawową działalnością, ale okazjonalną – będzie to Nasza Pozostała działalność operacyjna.

W trakcie prowadzenia Naszej firmy, niejednokrotnie zaciągamy kredyty. Odsetki nie będą Naszym kosztem bezpośrednim, ale oczywiście go ponosimy.  Może udało Nam się tez pożyczyć, jako firma komuś pieniądze – odsetki uzyskane będą Naszym przychodem, ale przecież nie jesteśmy bankiem, dla którego będzie to działalność podstawowa – dla Nas będzie to Działalność finansowa.

Zdarzą się też okoliczności, na które My nie będziemy mieli żadnego wpływu – to będą Zdarzenia Nadzwyczajne.

Być może nie uda się Nam tego od początku tak podzielić, ale warto sobie z tego zdawać sprawę – i z czasem, robić coraz dokładniejsze zestawienia.

Tak, ze zaczynamy :) Pierwsze, co wyliczymy to zysk, jaki otrzymujemy bezpośrednio na sprzedaży naszych towarów, produktów czy usług. Pamiętajmy, że jeżeli jesteśmy podatnikami podatku VAT, ( czyli jeżeli go rozliczamy każdego 25-tego) to w Naszym zestawieniu wszystkie kwoty pojawiają się bez podatku VAT, – czyli wartości NETTO.

Cóż to jest, zatem ten Nasz zysk na sprzedaży? To nic innego jak Nasze Przychody ze sprzedaży, ( czyli to, co uzyskujemy z Naszej działalności podstawowej) pomniejszone o koszty, które bezpośrednio były związane z uzyskaniem tych przychodów.

Jest to Nasza podstawowa wartość, aby określić Przychody netto ze sprzedaży. W Rachunku Zysków i Strat, dzielimy pozycję na:

Skąd weźmiemy dane do Rachunku Zysków i Strat?

Wydawało mi się, że będzie to jeden z prostszych postów. Bo cóż trudnego może być w przygotowaniu Rachunku wyników. Wiadomo grupujemy wszystkie przychody, a następnie koszty i gotowe. Mamy przecież wszystkie te pozycje pozbierane w prowadzonej przez Nas Książce Przychodów i Rozchodów. No tak, ale po pierwsze to, w jaki sposób tam grupujemy Nasze pozycje, w cale nie odpowiada dokładnie pozycjom Naszego zestawienia, a po drugie – niewielu z Nas tak naprawdę wie jak taka Książka wygląda. Od tego mamy przecież księgowych. No, ale jeżeli się powiedziało „a” ( że chcemy jednak orientować się w Naszych finansach) to teraz czas na „b” – trzeba poznać, rzeczy, które wydawało Nam się, że zupełnie Nas nie będą dotyczyć.  

Nim, zatem zaczniemy przygotowywać uproszczony Rachunek Wyników, najpierw zobaczmy, co znajdziemy w Książce Przychodów i Rozchodów ( KPiR). Dopiero później podzielimy znajdujące się tam wartości,  na poszczególne pozycje Naszego zestawienia. Jak szczegółowo będziecie chcieli to zrobić, sami już na koniec zdecydujecie. Pamiętajcie, że podział służy temu, aby dobrze przeanalizować, które koszty są zbyt wysokie i co znacząco wpływa na obniżenie Naszych zysków. Jednak na początek proponuje, aby zbytnio się nie zniechęcić i  przygotować pierwszy rachunek zysków i strat w formie bardzo uproszczonej.

Nim jednak do tego przejdziemy najpierw, jak napisałam,  zajrzyjmy do Naszej Książki. Kolumn nie jest tak dużo i są dość przejrzyście podzielone. Bez problemu, kiedy poprosisz wydruk swojej książki będziesz sam się mógł zorientować, co kryje się pod danymi wartościami.

Informację o zysku mamy z księgowości to po co tworzyć Rachunek zysków i strat ?

Rachunek Zysków i Strat to w pewnym sensie sito, które pokazuje, ile z pieniędzy, które wpłynęły do Naszej firmy, naprawdę Nam pozostało, jako Nasz zysk.

Opisując źródła finansowania Naszych zasobów, pamiętacie jak pisałam, że pierwsza oczywista odpowiedź, na pytanie skąd Mamy pieniądze, to, że z przychodów, jakie otrzymujemy z Naszej działalności.   W Kapitale własnym, jaki zazwyczaj występuje w Pasywach bilansu każdego przedsiębiorstwa występuje pozycja „Zysk (strata) netto” . 

Pozycja ta pokazuje, jaki zysk lub stratę osiągnęło przedsiębiorstwo w ciągu ostatniego okresu obrachunkowego (z reguły roku). To jedna z ważniejszych pozycji, Naszych zestawień. Na jej podstawie można określić jak skutecznie wykorzystujemy swoje zasoby, aby generować zysk. Należy zwrócić uwagę na określenie „NETTO”. Oznacza to, że jest to osiągnięty zysk, już po zapłaceniu podatku ( płacimy podatek od Zysku Brutto). 

Oczywiście informację o tym ile mamy zysku, za interesujący Nas okres otrzymamy bez trudu od Naszej księgowości. Sama informacja czy w ogóle osiągnęliśmy zysk, czy mamy stratę, jest już dla Nas dość cenna, jednak nie wiele więcej będzie Nam to mówić. Zysk można, bowiem osiągnąć na wiele różnych sposobów.

Czas na pierwsze Badanie Bilansu – określamy Naszą płynność finansową.

Zestawiając wcześniej przygotowane tabele – Aktywów ( Trwałych i Obrotowych), – czyli, Naszych zasobów z Pasywami, ( czyli z tym, za co wszystko kupiliśmy) mamy gotowy Nasz pierwszy Bilans.

Teraz, czas na pierwsze analizy. Bo przecież robiliśmy Nasze zestawienie, nie tylko po to, aby dowiedzieć się ile pieniędzy tak naprawdę własnych włożyliśmy, ale przede wszystkim aby dobrze zarządzać Naszymi finansami.

Na samym początku napisałam, iż dokumenty finansowe, które będziemy sporządzać, to główne źródło informacji do analizy ekonomiczno-finansowej, czyli są to dane umożliwiające kompleksową ocenę efektywności finansowej Naszego przedsiębiorstwa. I tak mając sporządzony na początek sam Bilans, już dziś możemy przeprowadzić pierwsze badania sytuacji, w jakiej się znajdujemy.

To, co jest już do określenia na pierwszy rzut oka – to czy w Naszej firmie jest przestrzegana „złota zasada bilansowa”. Cóż to jest?