Źródła finansowania, – czyli, za co wszystko kupiliśmy i ile własnych pieniędzy do tej pory zainwestowaliśmy ( Bilans-Pasywa)

Po krótkiej przerwie ( niestety mój komputer zbuntował się pracować w takie upały), wracamy do Naszego podstawowego zestawienia, czyli Bilansu.Dzisiaj sporządzimy drugą jego część Pasywa, co po prostu będzie oznaczało, że określimy, za co zakupiliśmy wszystkie Nasze zgromadzone w firmie zasoby.

Odpowiemy sobie, zatem na pytanie, jak było Nas na to stać?

Pierwsza oczywista odpowiedź – to z przychodów, jakie otrzymujemy z Naszej działalności. Jest to jak najbardziej prawidłowe rozumowanie, że zarobione pieniądze ze sprzedawanych towarach/produktach, czy oferowanych usług przeznaczamy na kupowanie rzeczy niezbędnych do firmy. Ale pamiętajmy, ze płacimy również z tych pieniędzy za bieżące zakupy materiałów czy usług, które niekoniecznie będą zasobami, a Naszymi kosztami.

Drugie źródło finansowania, Naszych zasobów, ( o którym często zapominamy, bo to było już dawno), to pieniądze, jakie włożyliśmy w Nasze przedsięwzięcie na samym początku, – czyli Nasze oszczędności. Czasami nie były jednak to Nasze zgromadzone fundusze, a pożyczone od rodziny czy znajomych, niezbędne środki. I tutaj przechodzimy do trzeciego źródła finansowania tzw. Finansowania zewnętrznego. Czyli wszystkich tych środków, które zostały Nam pożyczone przez innych. Nie możemy przy tej okazji zapomnieć, że kupując jakiś towar, często nie płacimy za Niego od razu. Prowadząc firmę wiele razy otrzymujemy faktury z przedłużonym terminem płatności. To wszystko będą Nasze Zobowiązania, czyli pieniądze, które wcześniej czy później będziemy musieli oddać, ale nie zapominajmy, ze to również źródła Naszego finansowania.

Przygotowując uproszczony Bilans dla różnych instytucji dostaniemy do wypełnienia druk, gdzie większość pozycji nie będzie Naszej małej jednostki dotyczyć. Wyglądać On będzie w uproszczeniu tak:

 

Nim zaczniemy przygotowywać własne zestawienie, opisze pokrótce występujące w podanym powyżej zestawieniu pozycje. Tym wszystkim, którzy jednak muszą prowadzić pełną księgowość na pewno przyda się ta wiedza. Jednak większości z Was chce jedynie pokazać, – dlaczego nie wszystko Was dotyczy i jak możemy to łatwo przerobić do własnych potrzeb.

Rozpoczynamy od Kapitału własnego, – czyli jak już napisałam wcześniej od pieniędzy Naszych osobistych, które zainwestowaliśmy w firmę.

W przedstawionym powyżej zestawieniu, pod względem źródeł pochodzenia i możliwości wykorzystania pozycje wyodrębnia się:

1.       Kapitał podstawowy - najistotniejszy kapitał własny ( w przypadku Spółek ustalony w umowie spółki i wpisany w rejestrze sądowym). Kapitał podstawowy może być wniesiony w postaci gotówki, bądź np. środków trwałych takich jak maszyny bądź nieruchomości ( aporty).  Ze względu na jego charakter, kapitał podstawowy nazywany jest często kapitałem początkowym, bądź zakładowym.

2.       Kapitał zapasowy powstaje na dwa sposoby: z nadwyżki ceny sprzedaży nad wartością nominalną akcji oraz jest to zatrzymana część zysku ( po podjęciu przez Zarząd decyzji) przeznaczona na działalność przedsiębiorstwa. Tak jak pisałam już wcześniej, jedynie w przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej wypracowany przez Nas zysk staje się od razu Nasza własnością. W innych przypadkach, musimy podejmować uchwały, na co zysk przeznaczymy. Jeżeli chcemy go wypłacić dla Siebie musimy ponownie zapłacić podatek. Ale oczywiście możemy go pozostawić w firmie, jednak nie da się tego zrobić fikcyjnie. Wszystko jest, bowiem zapisane i udokumentowane i powstanie nam brak pieniędzy.

3.       Kapitał z aktualizacji wyceny powstaje w skutek przeszacowania środków trwałych i inwestycji długoterminowych – w niektórych przypadkach określonych ustawowo, możemy na nowo wycenić swoje środki trwałe i wpisać do bilansu ich zaktualizowaną ( zazwyczaj wyższą) wartość. Robi się to po to, aby pokazać innym, ze Nasza firma jest tak naprawdę dużo więcej warta niż pokazywały to Nasze dokumenty. Dotyczy to przede wszystkim np. nieruchomości, które kupiliśmy lata temu, a obecnie przez wzrost cen, są o wiele więcej warte. Aktualizacja wyceny środków trwałych dokonana na podstawie odrębnych przepisów ostatni raz była możliwa na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 20 stycznia 1995 r. – tak, ze więcej już o tym pisać nie będę. 

4.       Zysk (strata) z lat ubiegłych – aż do momentu podjęcia decyzji, przez Zarząd czy będzie do wypłaty, czy też zostaje w przedsiębiorstwie.

5.       Wynik finansowy z danego roku obrotowego, – czyli Nasz zysk netto ( po opodatkowaniu) z badanego okresu.

Drugą częścią Naszych źródeł finansowania będą kapitały obce, które będą wymagały spłaty, wykorzystywane do finansowania działalności, czyli: Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania.
W zestawieniu uproszczonego Bilansu Zobowiązania dzielimy na:

• Rezerwy na zobowiązania,
• Zobowiązania długoterminowe,
• Zobowiązania krótkoterminowe,
• Rozliczenia międzyokresowe,

1.       Rezerwy na zobowiązania - koszty, które dotyczą danego roku obrachunkowego, ale jeszcze nie powstały, można je jednak przewidzieć z dużym prawdopodobieństwem oraz oszacować ich wielkość( np. straty wynikające ze zwrotów gwarancyjnych towarów i produktów, straty wynikających z udzielonych poręczeń i operacji kredytowych lub skutków toczącego się postępowania sądowego) – ta pozycja w jednoosobowej działalności i księgowości prowadzonej w formie KPiR nie jest możliwa do założenia – tak, ze w Naszym zestawieniu docelowym jej nie będzie.

2.       Zobowiązania długoterminowe obejmują zobowiązania o terminie zapadalności powyżej 12 miesięcy ( przede wszystkim długoterminowe kredyty i pożyczki).

3.       Zobowiązania krótkoterminowe, czyli te o terminie spłaty poniżej jednego roku. Omawialiśmy je dokładnie robiąc zestawienie Naszych długów. Dla przypomnienia grupa ta obejmuje przede wszystkim zobowiązania z tytułu dostaw i usług, ( czyli z wszystkich płatności za faktury związane bezpośrednio z Naszą działalnością, zarówno te, które płacimy, co miesiąc, jak i robione zakupy okazjonalnie), z tytułu wynagrodzeń, podatków, ubezpieczeń, kredytów i pożyczek, otrzymanych zaliczek na dostawy oraz innych zobowiązań.

4.       Na zakończenie mamy jeszcze jedną pozycję - Rozliczenia międzyokresowe (pasywne). W Naszym przypadku pojawi się Nam Ona, kiedy uzyskamy dotacje na realizacje nowych inwestycji. To dokładnie jeszcze omówimy. Na dziś pamiętajmy tylko, ze ta pozycja dotyczyć będzie -przychodów przyszłych okresów ( u Nas będą to dotacje)

Po tych dość długich jak się okazało ( a miało być krótko ;) ) wyjaśnieniach, przechodzimy już do utworzenia własnego zestawienia.

Przypominam, że niezbędne do tego dane już pozbieraliśmy i powinniśmy mieć takie podsumowanie Naszych długów:

Podzielimy, zatem Nasze zobowiązania na:
Zobowiązania Długoterminowe, czyli Nasze kredyty i pożyczki
oraz na Zobowiązania krótkoterminowe, czyli:

1. Długi wynikające z tytułu dostaw Towarów i Usług: i tutaj ujmiemy Nasze dwie pozycje: „Opłaty stałe” i „Bieżące faktury”
2. Kredyty krótkoterminowe ( zarówno obrotowe, jak i te, które mamy na karcie)
3. Podatki i ZUS
4. Wynagrodzenia

Przyjmując do Naszych wyliczeń wcześniejsze dane, z postu o Naszych zobowiązaniach otrzymamy zestawienie:

I teraz to, co na ten moment dla Nas najważniejsze i co już możemy sobie policzyć: „Ile własnych pieniędzy zainwestowaliśmy w Nasz biznes?” Pamiętając, ze wszystkie pieniądze, które zarobiliśmy w trakcie prowadzenia firmy, były od razu Nasze – na razie policzymy te pieniądze zbiorczo – bez rozdzielania na pieniądze wpłacone wcześniej i na wypracowane i niewyjęte z firmy. To już dla bardziej dociekliwych rozdzielimy, po omówieniu wyliczania Zysku.

Na dzień dzisiejszy wyliczamy: NASZE ZAINWESTOWANE PIENIĄDZE.

Jak to zrobić? Mając już wyliczone wcześniej całe Aktywa – w Naszym przykładzie była to kwota 284220zł oraz całe zewnętrzne finansowanie ( tabela wyżej) w wysokości 264 930zł i mając w pamięci, ze podstawowa zasada Bilansu to równowaga między Pasywami a Aktywami – możemy wyliczyć wartość włożonych przez Nas pieniędzy. Wykonując zwykłe odejmowanie 284 220zł (Aktywa) -264 930zł ( Zobowiązania) otrzymamy wartość Naszych pieniędzy = 19 290zł

A co oznaczać będzie sytuacja, kiedy takie odejmowanie przyniesie Nam wartość ujemną? No cóż, dobra sytuacja to nie będzie – na razie bez wnikania w szczegóły oznaczać to będzie:

- stratę na Naszej działalności, przekraczającą Naszą wpłatę prywatnych pieniędzy lub,
- kiedy wiemy, że co roku wykazywaliśmy zysk, oznaczać to będzie, że prywatnie wydaliśmy zbyt dużo pieniędzy, korzystając nie tylko z wypracowanych, ale również z zaciągniętych firmowych kredytów,
- oczywiście może to również oznaczać, że coś pominęliśmy w obliczeniach i musimy to jeszcze raz oszacować – i ta sytuacja jest najlepsza :) .

I tak mamy już pierwszą dla Nas niezbędną informację – ile sami zainwestowaliśmy. Jakie dane jeszcze możemy już na tym etapie uzyskać – to już w następnym poście :)