Przepływy pieniężne - Metoda bezpośrednia - czy na pewno warto wybierać łatwiejszą drogę?

Jak już pisałam w poprzednim poście Pieniądz gotówkowy można porównać do krwiobiegu każdego przedsiębiorstwa.  Wszystko, co robimy, każda Nasza czynność, przekłada się w jakiś sposób na pieniądze, jakimi dysponujemy.  Pamiętając, że nawet firmy wykazujące zyski w rachunku zysków i strat mogą mieć poważne problemy finansowe a nawet upaść, jeśli nie będą posiadały wystarczającej ilości gotówki, musimy dokładnie prześledzić, co dzieje się z Naszą gotówka.  

W tym celu sporządzimy nowe zestawienie „Przepływy gotówkowe „ ( Cash flow”)
Aby umożliwić taką analizę przepływów pieniężnych w przedsiębiorstwie, Nasze zestawienie jest zbudowane w następujący sposób:

A.	Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
B.	Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
C.	Przepływy pieniężne z działalności finansowej
I.	Wpływy
II.	Wypływy
D.	Zmiana stanu środków pieniężnych (A +/- B +/- C)
E.	Środki pieniężne na początek okresu
F.	Środki pieniężnie na koniec okresu (E +/- D)

Jak widzimy, przepływy pieniężne rozbite są na 3 podstawowe grupy: przepływy pieniężne z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej.

Pierwsza grupa to przepływy z działalności operacyjnej. Działalnośćoperacyjna to działalność związana z bezpośrednią sprzedażą towarów lub świadczeniem usług oraz wytwarzaniem produktów. Działalność tę omawialiśmy już szczegółowo przy okazji sporządzania Rachunku Zysku i Strat. Przepływy z działalności operacyjnej pokazują nam, zatem wszystkie przepływy wynikające z podstawowej działalności przedsiębiorstwa. Będą to w dużej mierze przepływy wynikające ze sprzedaży, zapłaty za materiały, czy towary wypłat wynagrodzeń, płatności podatków oraz pokrywania wszystkich innych bieżących, niezbędnych do prowadzenia działalności wydatków.

Istnieją dwie metody tworzenia tej części rachunku przepływów pieniężnych, w wyniku, których otrzymujemy różne wersje Cash flow:

• Prostszą do zrozumienia, ale bardziej czasochłonną - metodą bezpośrednią poprzez przeanalizowanie wszystkich wpływów i wypływów środków pieniężnych z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej,
• Trudniejszą do opanowania, ale jak dobrze zrozumiemy zasady, to dużo prostsza do sporządzenia- metodą pośrednią polegającą na korygowaniu zysku netto w taki sposób, aby został on sprowadzony do zmian netto w środkach pieniężnych na skutek działalności operacyjnej, z uwzględnieniem wszystkich wpływów i wypływów z działalności inwestycyjnej i finansowej.

Zależnie od tego, którą metodę wybierze przedsiębiorstwo, Cash flow przyjmuje nazwę rachunku przepływów pieniężnych metodą bezpośrednią lub pośrednią. Należy zaznaczyć, że bez względu na wybraną metodę, wielkość prezentowanych przepływów pieniężnych jest taka sama. Różni się jedynie metoda prezentacji.

Dziś omówimy Metodę bezpośrednią

Sporządzanie rachunku przepływów pieniężnych właśnie tą metodą, tzn. przez wyszczególnienie wszystkich transakcji pieniężnych ( tych na „+” oraz „-„), jak już napisałam wydaje się metodą łatwiejszą, szczególnie dla osób nieposiadających doświadczenia w finansach.  Niewątpliwie metoda ta posiada liczne zalety, spośród których można wymienić:

• przejrzystą i zrozumiałą strukturę poszczególnych wpływów i wydatków z działalności operacyjnej
   
• łatwość weryfikowania poszczególnych kwot wpływów i wydatków.

Należy jednak podkreślić, że stosowanie tej metody jest niezwykle pracochłonne. Budowa takiego zestawienia wymaga przede wszystkim bardzo skrupulatnej analizy transakcji gotówkowych ( Raport Kasowy) oraz przelewów ( Wyciągi Bankowe). Jednak z uwagi na to, ze prowadząc działalność gospodarczą nie musimy prowadzić pełnego Raportu Kasowego ( o tym pisałam na samym początku w poście „Kasa”), czyni to zadanie znacznie trudniejszym. Oznacza to, że decydując się na to rozwiązanie powinniśmy prowadzić bardzo szczegółowe Nasze zestawienia kasowe.  

Nasze zestawienie stworzone tą metodą polegać będzie na zanalizowaniu wszystkich przepływów pieniężnych, które miały miejsce w przedsiębiorstwie i pogrupowaniu ich w jednolite grupy. Otrzymane w ten sposób przepływy z działalności operacyjnej wyglądają następująco:

A	Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I	Wpływy
	Sprzedaż– wpływ pieniężny ze sprzedaży produktów, usług, towarów i materiałów, niezależnie od momentu sprzedaży, ( czyli wystawienia faktury). Oznacza to, że rachunek przepływów może zawierać wpływy wynikające ze sprzedaży wykazanej w rachunku zysków i strat poprzednich okresów, a nie uwzględniać przychodów, za które już musimy płacić podatki, ale gotówki jeszcze nie mamy ( faktury z odroczonym terminem płatności) Inne wpływy z działalności operacyjnej– w pozycji tej wykazuje się wszystkie przychody gotówkowe, inne niż te, które wynikają ze sprzedaży, ale są związane bezpośrednio z prowadzoną działalnością, m.in.: wpływy z  zapłaconych odsetek z tytułu nieterminowej zapłaty za Nasze towary czy usługi, otrzymane odszkodowania, czy zwrot nadpłaconego podatku VAT
II	Wydatki
	1)      dostawy i usługi – w tej pozycji grupuje się wydatki na nabycie wszelkich niezbędnych materiałów i usług niezbędnych do realizacji działalności operacyjnej oraz zaliczki na poczet tych zakupów. Znajdą się tu m.in. zapłaty za zakupione materiały, towary, energię czy czynsz 2)      wynagrodzenia netto – pozycja ta obejmuje wypłacone wynagrodzenia, zarówno ze stosunku pracy, jak i umów cywilnoprawnych oraz zaliczki na wynagrodzenia. Należy zwrócić uwagę, że pozycja ta obejmuje jedynie wynagrodzenia netto, zatem będą to tylko kwoty przekazane Naszym pracownikom; 3)      ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz inne świadczenia – w tej pozycji wykazuje się przekazane na rachunek ZUS wszelkie składki na ubezpieczenia, zarówno potrącane z wynagrodzeń pracowników, jak również finansowane przez Nas, jako pracodawcę, oraz za Nasze Ubezpieczenie. 4)      podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym – zakres tej pozycji dotyczy po prostu wszystkich podatków, które musimy płacić prowadząc działalność gospodarczą. Uwzględnia się tu, zatem podatki i opłaty odprowadzane na konta urzędów i pozostałych instytucji. Tu właśnie ujmiemy zapłacony przez Nas do Urzędu skarbowego podatek ku VAT. 5)      inne wydatki działalności operacyjnej – oczywiście jak to zwykle się pisze chodzi o wydatki, które nie znajdują się w zakresie pozostałych grupJ. W Naszym przypadku nie będzie tego za, wiele, ale może to być np. zapłacenie odsetek z tytułu nieterminowej płatności Naszych zobowiązań operacyjnych oraz wypłacone ryczałty za używanie prywatnych pojazdów do celów służbowych lub wypłaty zasiłków.
III	Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II)

Na pewno zwróciliście uwagę, że pozycje tutaj wymienione, bardzo są podobne do tych, które wykazywaliśmy w Rachunku Zysku i Strat. Na czym polega, zatem różnica?
To, co uwzględniamy w tworzonym przez Nas zestawieniu to wpływy i wydatki, nie przychody i koszty. Ponadto Przychody i Koszty uwzględniane w Naszym zestawieniu są to pozycje netto ( bez podatku VAT). Nasze wpływy i wydatki, które wpływają, czy tez wychodzą z Naszego konta to przecież pozycje brutto. To jedna z podstawowych różnic przy omawianej metodzie sporządzania rachunku przepływów pieniężnych – wykazujemy kwoty z podatkiem VAT. Takie podejście ułatwia zasadniczo, tworzenie zestawienia oraz pozwala uniknąć problemu prawidłowej klasyfikacji przy niepełnym wpływie ( nie musimy kombinować przy wpłacie cząstkowej ile z tego jest VAT-u)

Nasze tworzone zestawienie, będzie przybierało w związku z tym formę:

WPŁYWY

Wpływy ze sprzedaży

zaplata za FV 02/08/15

zapłata za FV 01/09/15

…..

….

…

Inne Wpływy

zwrot nadpłaconego podatku VAT

…………….

WYDATKI

Dostawy i usługi

Zaplata za czynsz FV …

Zapłata za energię FV …

…….

…………

Wynagrodzenia netto

Wypłaty wynagrodzeń Lista płac - ……...2015

Umowa o dzieło A. Xsińska

……..

Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz inne świadczenia

ZUS pracowniczy m-c ……….

ZUS z działalności gospodarczej

…………….

Podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym

Zapłacony podatek dochodowy m-c sierpień

Zapłata należnego podatku VAT

Inne wydatki operacyjne

………..

……………….

Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej ( WPŁYWY-WYDATKI)

Podsumowując tworząc zestawienie Przepływów pieniężnych, jeżeli robimy zestawienie z wpływów ze sprzedaży – to nie wpisujemy po kolei wystawionych faktur, ale kolejno otrzymane wpłaty za nie. To samo dotyczy wydatków. Ponieważ pamiętamy, że nie za wszystko płacimy od razu. Plusem tej metody jest to, że jest prosta. Dużym minusem, że jest dość uciążliwa, jeśli Nasze przedsiębiorstwo realizuje bardzo duże ilości różnorakich transakcji. I tak zrobienie takiego zestawienia dla pojedynczego miesiąca, jest jeszcze do wykonania, to już dla całego roku, może Nas mocno zniechęcić. Dlatego przy Następnym Naszym spotkaniu pokażę, na czym polega metoda pośrednia, która nie będzie od Nas wymagała spisywania wszystkich transakcji, a jedynie dobre przygotowanie omawianych już przez Nas poprzednich zestawień: Rachunku Wyników i Bilansu.
Kiedy już będziemy mieli omówione dwie metody ustalania Przepływu pieniężnego na działalności operacyjnej, opisze pozostałe części Naszego zestawienia, które są wspólne dla obu metod – Przepływy z działalności inwestycyjnej i finansowej no i przejdziemy do przykładów i liczenia.

Tak, ze do zobaczenia :)